Ako su hyšći žywe byli wódne muže...

We jadnej jsy we Łužycy jo žywa młynikarjowa źowka Hanka. Wóna jo tak rědnučka, až jeje bratšy wobstaraju za nju wšo domacne źěło. Hanka žycy sebje muskego, kótaryž ju rowno tak roztśeńtślijo. Ako młoge druge, jo młode źowćko teke wótpokazało kokošynego krala z Błotow, dokulaž by musało zastaraś jogo kokošy. Hanka lubujo štaparja smogorja Jana, kótaryž zagrajo na dudach k rejam. Hanka sebje žycy, aby Jan grał na fidlach, dla tog dari jomu wódny muž guslowaŕske fidle. Za to wuwucujo Jan synow wódnego muža we muzicěrowanju. Ako Jan pśirejtujo na žycenje Hanki na šumjelu,  pśeraźijo se pśeměnjony kózoł ze swójim mjakotanim. Skóńcnje rozsuźijo se wódny muž, až wón buźo póbratš a pó pilnych pśigótowanjach swěśe z wódnymi mužami a gósćimi z Górneje a Dolneje Łužyce we młynje tśi dny dłujko rědnu serbsku swajźbu.  Na kóńcu jo se chopiło źěło Hance spódobaś. Źejo šale za wódnych mužow, kótarež njemuse wěcej zymje marznuś. 

Jan Hempel (1917–1998) jo producěrował 25-minutowy pupkowy trikowy film w nadawku DEFA w swójskem studiju w Drježdźanach. 1974 jo serbski wuměłc wózjawił w nakładnistwje Domowina źiśece knigły w serbskej rěcy „Kak bu wódny muž braška“ („Wie der Wassermann Braschka wurde“), kótarež su literarna pśedłoga za film.

Z pachowymi twarjenjami kšytymi ze słomu, górkami a tonidłami nastanjo w krotkem animaciskem filmje typiska łužyska krajina na płachśe. Folklorizmy se zasajźuju pówabnje a zlažka. Film jo se spócetnje nawjerśeł w nimskej rěcy. W nowem wobźěłanju Jana Cyža a Tomasa Kreibicha-Nawku wusćeła se animaciski film prědny raz w dolnoserbskej wersiji z nimskimi pódtitelami. Dieter Kempe jo eksplicitnje rekonstruěrował swóju originalnu kompoziciju filmoweje muziki. Muzika jo se nagrawała pśez orchester Serbskego ludowego ansambla pód nawjedowanim Georgiosa Balatsinosa. Powěda Diana Šejcowa.

Z „Wjelkom a lišku“ jo Jan Hempel 1950 stwórił w budyšyńskem studiju wuspěšny žanr pupkowego trikowego filma w NDR a rownocasnje nawjerśeł prědny serbski trikowy film. Z bajkowym filmom „Frau Holle“ jo 1952/53 nastał prědny trikowy film DEFA. Jan Hempel jo był rozsuźecy wobźělony na natwarjenju studija trikowych filmow DEFA w Drježdźanach, kótarež jo nawjedował wót 1957 až do pušćenja 1962, dokulaž jo se jogo film „Die seltsame Historia von den Schiltbürgern“ (1958–1961) wótpokazał ako politiski subwersiwny. Wót 1966 do 1982 jo był Jan Hempel wjednik za wugótowanje pśi Statnem ansamblu za serbsku ludowu kulturu.

W ramikowem programje 35. Filmowego festiwala Chóśebuz buźo premjera dolnoserbskeje wersije z nimskimi pódtitelami w OBENKINO w Chóśebuzu. Pśizamknu se kreatiwne pórucenja za swěśenje a baslenje.

Ako gósći su pśibytne:
Tomas Kreibich-Nawka, intendant Serbskego ludowego ansambla
Daniel Kubik, kurator Filmowego festiwala Chóśebuz / Sektion Heimat | Domownja | Domizna